Dream Tour – Vòng cung Hoàng Liên Sơn 2003

Ngày 1
Thứ Hai, ngày 24 tháng 11 năm 2003
Hà Nội đi chùa Thầy, chùa Tây Phương, tối ngủ Sơn Tây.

Cả nhóm mới về Hà Nội sau chuyến hành hương lên Yên Tử, buổi sáng nghỉ ngơi thêm một chút cho lại sức, sắp xếp lại hành trang, đến trưa ăn trưa xong mới khởi hành theo đường Láng – Hòa Lạc đi Sơn Tây. Con đường này chạy qua sân Mỹ Đình nơi diễn ra các trận đấu bóng đá của SEA Games 22, nghe nói từ Yên Phụ cứ đi dọc đê ngược sông Hồng thì cũng đến được Mỹ Đình. Khu vực này xưa chỉ toàn là ruộng vườn, nay nhờ có sân vận động tầm cỡ quốc gia này mà có đường sá khang trang nhà cửa to lớn. Tạt qua chụp một tấm ảnh lưu niệm, rồi lại đi tiếp qua đê sông Nhuệ về phía Hòa Lạc.

Sân vận động Mỹ Đình.

Ghé chùa Thầy và chùa Tây Phương rồi tiếp tục đi về phía Sơn Tây. Lối rẽ vào chùa Thầy ở sau Km16 vừa qua khỏi trạm thu phí, rẽ tay phải đi khoảng 3 km thì vào xã Sài Sơn, cứ theo con đường đất đi thẳng thì vào đến chùa. Ngã rẽ vào chùa Tây Phương nằm gần cột mốc Km10 – TL80 cách đường Láng – Hòa Lạc chừng 5 km. Rẽ trái chừng 1 km là đến ngay chân đồi Câu Lâu, gửi xe mũ, leo 240 bậc cấp đá ong thì lên đến chùa.

Thủy đình chùa Thầy.
Mái đao chùa Tây Phương.

Vào đến thị xã Sơn Tây trời vẫn còn sớm, nhưng dạo xe máy mấy vòng mà vẫn không tìm được một khách sạn hay nhà nghỉ nào đành phải gọi điện thoại cho tổng đài địa phương. Hầu hết các nhà nghỉ đều nằm ngoài thị xã dọc QL32, trong trung tâm chỉ có Tây Đô là khách sạn tên tuổi nhất. Ra quốc lộ ở thì ngại đường sá bụi bặm mà buổi tối chắc chẳng có chỗ nào để lang thang, vì thế quyết định vào trọ ở khách sạn Tây Đô.

Khách sạn nằm ngay trong trung tâm đối diện hào nước và tòa thành cổ, phòng thường trực nằm ngay sau hai cánh cổng sắt han gỉ, qua khoảng sân rộng một bên là dãy nhà xe rào bằng lưới mắt cáo tạm bợ, phía bên kia là dãy nhà cấp bốn cũ kỹ vôi vữa loang lổ. Nội thất bên trong của dãy nhà đã được vẻ bề ngoài phản ánh rất trung thực, bàn ghế sần sùi cửa giả xộc xệch tường trần một màu vôi mốc, cái máy nước nóng trong nhà tắm và máy lạnh phía ngoài đều của Liên Xô xứng đáng có một vị trí trong viện bảo tàng.

Cách khách sạn vài bước chân có ngôi nhà hàng trông cũng tương đối lớn dựng ngay bên mép hào nước gần cổng thành. Gọi vài món cho qua bữa tối rồi thả bộ qua bên kia đường ghé quán chè la cà chút xíu sau đó về khách sạn.

Quán chè khuya đối diện thành cổ Sơn Tây.

Ngày 2
Thứ Ba, ngày 25 tháng 11 năm 2003
Tham quan Sơn Tây, đền Và, chùa Mía, đình Mông Phụ, đền thờ Thám hoa Giang Văn Minh, đền thờ Phùng Hưng, đền và lăng Ngô Quyền. Đi Phú Thọ viếng đền Hùng. Tối ngủ Bắc Ngầm, Lào Cai.

Thành cổ Sơn Tây nằm ngay trong trung tâm thị xã, gần chợ và sát ngay bưu điện. Quanh thành có hào nước bao bọc, nay chỉ còn lại di tích cổng thành và vài đoạn tường thành. Đi hướng tây vừa qua khỏi thị xã là thấy ngã rẽ trái vào đền Và. Rẽ trái đi 1,5 km thì đến đền Và nằm giữa khu rừng lim. 

Tam quan đền Và.
Tường thành đá ong và rừng lim đền Và.

Ra khỏi đền Và quay lại QL32 tiếp tục đi về hướng tây thêm chừng vài ba cây số thì thấy bên phải đường có ngã rẽ vào bến phà Đường Lâm qua sông Hồng. Đi thẳng QL32 qua bến phà vài trăm mét là đến ngã rẽ trái vào làng Đường Lâm, đi chừng 100m qua chợ Mía là đến chùa Mía. Với 287 pho tượng cổ, chùa Mía là ngôi chùa có nhiều tượng nhất Việt Nam. Xây cất theo lối “trùng thềm điệp ốc” chùa có các gian nối tiếp cách nhau bằng khe hở giữa hai mái nhà.

Tháp chùa Mía.
Chùa Mía, thôn Đông Sàng, xã Đường Lâm.

Đối diện chùa Mía có hai ngã nhỏ, theo ngã phía phải đi khoảng cây số thì đến đền thờ Phùng Hưng và đền thờ Ngô Quyền, bên đền thờ Ngô Quyền còn có lăng mộ của nhà vua do hậu nhân dựng lên để thờ tự.

Đền thờ Phùng Hưng, thôn Cam Lâm, xã Đường Lâm.
Lăng Ngô Quyền, thôn Cam Lâm, xã Đường Lâm.

Ngã kia chừng vài trăm bước là đến đình làng Mông Phụ, sân đình rộng thoáng, mái đình uy nghi, tuy nhỏ hơn và không được giữ gìn tốt như đình làng Đình Bảng nhưng đình Mông Phụ có kiến trúc rất đẹp có thể lấy làm mẫu mực cho kiến trúc dân gian, hơn nữa các bờ tường đều được xây bằng đá ong, vốn là thứ vật liệu rất sẵn có ở đất Sơn Tây.

Đình thôn Mông Phụ, xã Đường Lâm.
Tường rào đá ong của đình Mông Phụ.

Gần đình Mông Phụ theo một ngõ nhỏ không xa là đền thờ Thám hoa Giang Văn Minh.

Từ đường họ Giang và đền thờ Thám hoa Giang Văn Minh.

Rời Đường Lâm tiếp tục theo QL32 đi qua cầu Trung Hà sang bờ bắc sông Hồng, đi ngang qua nhà máy super phốt phát Lâm Thao rồi ra QL2 rẽ hướng bắc đi đến đền Hùng.

Sau khi tham quan Bảo tàng Hùng Vương, bắt đầu theo bậc thang lên núi Nghĩa Lĩnh thăm đền Hạ thờ Mẫu Âu Cơ, đền Trung thờ các Vua Hùng, và đền Thượng nơi có cột đá thề của An Dương Vương.

Đền Hùng, Phú Thọ.

Từ đền Thượng vòng lối khác đi xuống đền Giếng nơi cụ Hồ từng có cuộc nói chuyện với bộ đội và có câu nói nổi tiếng “Các vua Hùng đã có công dựng nước, Bác cháu ta phải cùng nhau giữ nước”.

Quảng trường Phù điêu trước đền Giếng.

Rời đền Hùng, tiếp tục theo QL2 đi về hướng bắc, đến ngã ba Đoan Hùng thì rẽ hướng tây vào QL70 đi về phía Yên Bái.

Ngã ba Đoan Hùng bắt đầu QL70 đi Yên Bái.

Đường QL70 đi đến thị trấn Yên Bình thì theo ngã rẽ trái đi 10km mới vào trung tâm Yên Bái, tuy nhiên vì kế hoạch là đi nhanh lên Lào Cai vì vậy tối đó cả nhóm dừng xe nghỉ tại Bắc Ngầm, khoảng cách chạy xe từ ngã ba Đoan Hùng lên Bắc Ngầm là 160km.


Ngày 3
Thứ Tư, ngày 26 tháng 11 năm 2003
Tham quan Lào Cai, đền Lão Nhai, đền Thượng, cửa khẩu Hà Khẩu. Tối ngủ Sapa.

Trung tâm thị xã Lào Cai là đường Hoàng Liên, một đầu là khu vực chợ Cốc Lếu và cầu Cốc Lếu, đường lên Sapa ở đầu kia của con đường Hoàng Liên này. Đi một vòng các điểm du khách hay tham quan ở Lào Cai đó là đền Lão Nhai, đền Thượng, cửa khẩu Hà Khẩu. Đền Lão Nhai nằm sát cửa khẩu Hà Khẩu và thực chất là một ngôi đền Mẫu tương đối nhỏ, bên trong có các ban thờ Công đồng đạo Mẫu.

Cửa khẩu Hà Khẩu.
Đền Mẫu nằm sát cửa khẩu.

Đền Thượng lớn hơn nhiều, nằm cũng gần cửa khẩu, nhìn ra sông Nậm Thi trước mặt là con đường đi Bản Phiệt. Đền Thượng thờ đức thánh Trần, có cây đa rất lớn.

Đền Thượng.
Cây đa đền Thượng.

Con đường đèo từ Lào Cai đi Sapa dài 33 km chỉ toàn lên dốc. Thị trấn Sapa vẫn nằm trong sương mù ở độ cao 1.500 m, trời vẫn lạnh, nhưng cảnh vật thì thay đổi nhiều. Nhà cửa mọc lên san sát, hồ nước được tôn tạo khang trang, xung quanh bờ hồ các tòa nhà của chính quyền to lớn bề thế xé tan quang cảnh mây núi. Vô số khách sạn mini kiến trúc nửa quê nửa tỉnh chen chúc trong khu vực trung tâm thị trấn, bóp ngẹt ngôi nhà thờ đá cũ kỹ đơn độc.

Lữ khách đặt chân đến chưa kịp định thần thì đã bị bao vây bởi một đội ngũ tiếp thị đông đảo, có ngay một cơn mưa danh thiếp khách sạn. Những người làm công việc tiếp thị này tỏ ra hết sức nhiệt tình chào mời, có điều hay là bọn họ vẫn giữ được thái độ hiếu khách khi khách sạn của họ không được lựa chọn.

Quán khuya trước nhà thờ đá Sapa.

Buổi tối có rất nhiều quán cóc xung quanh khu vực nhà thờ, họ bán toàn đồ nướng, ngô nướng, khoai nướng, trứng gà nướng, chân gà nướng. Đặc biệt món phèo nướng rất ngon, nghe nói người bán hàng phải dậy đi chợ sớm để chọn mua được phần ngon nhất tối đem về nướng bán cho thực khách. Lại còn một món nữa tên rất khó nghe, đó là món đậu phụ thối Trung Quốc, đây là thứ đậu phụ để lên men có mùi hơi nặng, cũng đem nướng, ai không quen thì rất khó ăn, còn quen rồi thành thích. Hai món này có vẻ hết sức hấp dẫn khi nhắm rượu khuya trong hơi lạnh của phố núi.

Quán khuya trước nhà thờ đá Sapa.

Có hai loại rượu phổ biến ở kiểu quán cóc thế này, đó là rượu Sán Lùng và rượu Táo Mèo. Rượu Sán Lùng nghe kể có nguồn gốc từ thôn Sán Lùng ở huyện Bát Xát. Sán Lùng gần với tiếng Hoa có nghĩa là tam long hay ba con rồng, nơi đó có ba dòng nước có thể cất ra thứ rượu có mùi vi không đâu có được, về sau nơi nào ở đất Lào Cai cũng bắt chước gọi rượu của mình là Sán Lùng để hấp dẫn các tay hảo tửu. Còn táo mèo là một thứ trái cây người ta ngâm đường cho thành nước cốt giống như cách làm rượu nho hay rượu mơ, rồi lấy rượu nặng pha ra mà uống, tùy cách pha mà thứ rượu này có thể nặng nhẹ khác nhau, pha ngọt một chút thì phụ nữ uống cũng rất thích.

Cách nhà bưu điện vài bước chân về phía đường đi Hà Nội có quán dê các món tái hấp xào lăn hầm thuốc bắc đều ngon. Nghe nói dân Sapa hay đi nhậu ở quán Nghiệp Béo ngay bên ngách khách sạn Công Đoàn. Ngoài ra các nhà hàng quán ăn hay giới thiệu món cơm lam và thắng cố của người dân tộc, tuy vậy không phải lúc nào họ cũng nấu món cơm lam, còn món thắng cố thì mấy ai dám thử?!


Ngày 4
Thứ Năm, ngày 27 tháng 11 năm 2003
Tham quan Sapa, chợ Sapa, núi Hàm Rồng, Bãi đá cổ, thác Bạc, đèo Ô Quy Hồ. Đi Lai Châu, tối ngủ Lai Châu [TG: nay là thị xã Mường Lay].

Chợ Sapa, cổng chợ trên phố Cầu Mây.
Vườn hoa núi Hàm Rồng.
“Cổng trời” trên núi Hàm Rồng.
“Sân Mây” điểm ngắm toàn cảnh Sapa và đỉnh Fansipan khi trời trong.

Đi từ trung tâm thị trấn dọc theo thung lũng Mường Hoa chừng hơn chục cây số thì đến khu vực bãi đá cổ. Bãi đá chia ra làm khu A và khu B cách nhau chừng một hai cây số, cả hai khu đều có nhà tiếp đón và trưng bày, ven đường có bia đá khắc sơ đồ vị trí các tảng đá có hình vẽ cổ.

Một trong số hơn 300 tảng đá có hình khắc cổ.

Các tảng đá đó nằm rải rác trên sườn đồi, khu B có vài tảng khá gần đường lớn, tuy những hình khắc rất mờ nhạt nhưng đôi khi vẫn có thể thấy cả hình người. Với đôi mắt trần và thật ít thời gian để đọc sách thì khó lòng hiểu được giá trị của các hình khắc này.

Bãi đá cổ Sapa.

Con đường đến bãi đá cổ lúc trước là đường đất gập ghềnh, hiện nay vẫn còn đang trong tình trạng xây dựng dở dang. Việc lặn lội đến xem mấy tảng đá có hình vẽ mờ nhạt thực chất chỉ hấp dẫn những nhà chuyên môn có kiến thức uyên bác về cổ học, hoặc để thỏa cái sự hiếu kỳ của đám chúng bạn nghe nhiều mà chưa được thấy, còn đối với du khách thì đây chưa thể gọi là một di tích lớn để tham quan.

Đường nét bí ẩn trên các tảng đá.

Nếu tính theo QL4D thì Sapa ở Km102, Thác Bạc ở Km114 cách Sapa 12 km. Thác Bạc là nơi bắt đầu của thung lũng Mường Hoa rộng lớn, những tháng mưa thác tung bụi trắng bạc, nhưng tháng này Thác Bạc chỉ là thấy một sợi nước nhỏ buông giữa bức tường đá sừng sững của dãy Hoàng Liên Sơn. Phía bên kia bức tường đó là Lai Châu.

Đi qua Thác Bạc đoạn ngắn là bắt đầu lên đèo Ô Qui Hồ vượt núi, cột mốc ranh giới Lào Cai – Lai Châu đánh dấu đỉnh đèo ở độ cao 2035 m, Ô Qui Hồ là đèo cao nhất Việt nam tính từ mực nước biển.

Vườn quốc gia Hoàng Liên.
Đỉnh đèo Ô Quy Hồ 2035m.

Vừa qua phía tây Hoàng Liên Sơn cảnh vật đột ngột khác hẳn, trời vẫn lạnh vì độ cao nhưng ngọn gió đông bắc đã bị bức tường cao trên 2.000 m cản lại nhiều, mây mù cũng theo gió mà quanh quẩn bên trời Sapa, sườn núi bên này tràn đầy ánh nắng. Đèo Ô Qui Hồ rất dài, nhiều khúc quanh hiểm trở và tuyệt đẹp, con đường ít xe qua lại nên tuy nhỏ nhưng mặt đường rất tốt.

Đèo Ô Quy Hồ phía Lai Châu.

Bình Lư ở Km60 có lẽ là một thị trấn rất nhỏ, giờ này ngồi viết lại nhật ký cố vắt óc cũng khó tìm lại một hình ảnh nào. Tuy vậy đèo Giăng Ma trên đường ra khỏi Bình Lư lại rất khó quên. Đèo Giăng Ma bắt đầu từ Km58 đường lên dốc thoai thoải thẳng tắp liên tục gần chục cây số vượt ra khỏi lòng chảo của thị trấn Bình Lư. Hai bên đường thung lũng mở rộng, ruộng bậc thang và các bản làng nối tiếp nhau, quang cảnh rất thanh bình.

Đèo Giàng Ma.

Tam Đường ở Km30 nằm trong một lòng chảo khác, gần đến thị trấn thì thấy vài ngọn núi đá vôi nho nhỏ nằm rải rác, vài ngọn đồi trên trồng chè. Cả ba xe ghé đổ xăng ở cây xăng đầu thị trấn. Nhìn quanh ghi vội được tên và số điện thoại của vài nhà nghỉ ở Tam Đường. Ks. Tây Bắc 023.875879, Ks. Phương Thanh 023.875235, Ks. Shan Chúc Thanh 023.875908.

Đèo Hồng Thu Mán từ Km27 – Km8 dẫn ra khỏi lòng chảo của thị trấn Tam Đường. Con đường vắng vẻ đèo dốc quanh co đi xuyên qua một khu rừng đẹp, cây thân thẳng trông giống như họ nhà dầu nhưng nhỏ hơn.

Đến Km8 thì rẽ trái đi 8 km về Pa So ở Km00 – QL4D. Pa So cũng là một thị trấn rất nhỏ bé nằm ở Km20 – QL12, ngã rẽ phía phải đi ngược QL12 đoạn 20 km về Pa Nậm Cúm, đường thẳng đi xuôi QL12 đoạn 75 km về Lai Châu, đoạn đường này chạy dọc tả ngạn sông Nậm Na.

Đoạn đường gần ngã rẽ đi Pa So.

Thị trấn Pa Tần nằm ở Km35. Ngã rẽ đi Sìn Hồ nằm ở Km60, đi Sìn Hồ 38 km. Chăn Nưa ở Km74 trông có vẻ là một bản làng hơn là một thị trấn, những ngôi nhà sàn bằng gỗ nằm san sát hai bên đường. Lai Châu ở Km95 – QL12.

Đến Km91 sông Nậm Na đột ngột rẽ ngoặt vào hẻm núi phía trái để chuẩn bị đổ vào sông Đà. Cây cầu treo bê tông nho nhỏ tên là Hang Tôm bắc sang bờ bên kia của hẻm núi.

Cầu Hang Tôm.

Trời đã tối, đi nốt 4 km còn lại thì vào được trung tâm thị xã Lai Châu. Nếu không nói thì không ai tin được đây là thủ phủ của một tỉnh, thị xã chỉ có hai con đường chính, nhà cửa thưa thớt, hàng quán lèo tèo. Một ngã rẽ hướng đông nam đi Tuần Giáo 98 km, một ngã hướng tây nam đi Điện Biên 101 km.


Ngày 5
Thứ Sáu, ngày 28 tháng 11 năm 2003
Đi Điện Biên, tham quan cầu Mường Thanh, hầm Đờ Cát, nghĩa trang lính Pháp, đồi A1, nghĩa trang Điện Biên, đồi D1. Tối về ngủ Tuần Giáo.

Do tối hôm qua lúc đến được cầu Hang Tôm thì đã tối nên sáng nay quay lại cầu để chụp vài tấm ảnh kỷ niệm rồi mới đi tiếp.

Cầu Hang Tôm.
Cầu Hang Tôm.

Đèo Ma Thì Hồ từ Km121 – 128. Thị trấn Mường Lay [TG: nay là thị trấn Mường Chà] ở Km141 cách Điện Biên 55 km. Cầu sông Nậm Mức ở Km152. Đèo Huổi Chay Km165 – 169. Đèo Cò Chạy Km177 – 185.

Điện Biên Phủ, một thung lũng bằng phẳng rất rộng lớn đột ngột mở ra, xung quanh bao bọc bởi các dãy núi, đi qua sân bay Điện Biên trước khi vào đến ngã ba trung tâm thành phố ở Km196 – QL12. Đường Bảy tháng Năm là con đường trung tâm của thị trấn.

Đi dọc con đường Bảy tháng Năm này về phía tây qua khỏi bưu điện thì có ngã ba phía phải rẽ vào cầu Mường Thanh, đầu cầu có tấm bia ghi lại chiến tích, qua cầu rẽ trái đi một đoạn ngắn sẽ thấy hầm Đờ Cát ở góc đường phía tay phải, khu vực này được rào lại bằng dây thép gai để bảo quản.

Cầu Mường Thanh.
Hầm Đờ Cát.

Xuôi theo đường Bảy tháng Năm một đoạn ngắn nữa đến ngã ba đường Bảy tháng Năm và đường Hoàng Văn Thái sẽ thấy đồi A1 nằm phía trái đường ngay ngã ba. Đồi không cao nhưng từ trên đỉnh có thể nhìn bao quát toàn lòng chảo, trên đồi trồng nhiều cây giá tỵ, đỉnh đồi bày chiếc xe tăng bên cạnh di tích hầm Eliance 2.

Đồi A1.
Đồi A1.

Nghĩa trang liệt sĩ Điện Biên cũng nằm ở ngay ngã ba này, cổng chính của nghĩa trang trông như cổng thành của vua Gia Long, nhìn sang bên kia đường là Bảo tàng Điện Biên.

Nghĩa trang Điện Biên.

Từ Điện Biên đi 80 km ngược QL279 sẽ đến Tuần Giáo ở Km00. Đến Km64 thấy ngã rẽ phải đi Mường Phăng 25 km. Đèo Tằng Quán ở khoảng Km47, qua đèo một đoạn thì đến thị trấn Mường Ảng ở Km39, nhìn quanh thấy vài nhà trồng một ít cây cà phê trong vườn. quanh đó các khối đá vôi lô nhô rất đẹp.

Mường Ẳng.
Mường Ẳng.
Mường Ẳng.
Mường Ẳng.

Tuần Giáo cũng là thị trấn nhỏ nhưng xem ra còn khá hơn Lai Châu một chút, nhà cửa chợ búa sầm uất hơn. Trong trung tâm thị trấn ngay sau lưng bưu điện có một sân bóng khá rộng rãi, trong đó tìm được nhà khách của Ủy ban khá sạch sẽ. Buổi tối thị trấn ngủ sớm, chỉ còn vài hàng phở bánh mỳ ốc nóng và vài tiệm tạp hóa là còn mở khuya. Tuần Giáo ở Km405 – QL6 cách Hà Nội 405 km, cách Lai Châu 98 km.


Ngày 6
Thứ Bảy, ngày 29 tháng 11 năm 2003
Qua đèo Pha Đin, qua Sơn La, cầu Tạ Khoa, Bắc Yên, Gia Phù, Phù Yên, Thu Cúc, Cổ Tiết, qua cầu Phong Châu, về Việt Trì.

Sáng sớm khởi hành 5g định tranh thủ chạy đường xa qua Sơn La, Mộc Châu tối về ngủ Mai Châu. Trời vẫn còn tối đi một đoạn ngắn thấy bên đường bảng đề đèo Pha Đin dài 32 km, liếc nhìn cột mốc thấy đang ở Km398. Chợt thầm tiếc vì trời tối thế này khó lòng nhìn thấy phong cảnh thì làm sao lưu lại dấu ấn của đèo Pha Đin, vốn là một trong những con đèo nổi tiếng nhất Việt Nam.

Đèo dài tưởng như vô tận, chỉ toàn những khúc ngoặt hiểm trở, dốc rất cao, chiếc xe 100cc gài số một ì ạch bò từng mét đường, mùi máy khét lẹt. Lên cao, trời lạnh buốt, sương mù dày đặc, đèn pha chiếu vào màn sương trắng lóa không thể đi được nữa, cả ba xe phải dừng lại lấy đèn pin rọi sát vệ mặt đường nối đuôi nhau men theo vách núi mà đi. Nhiều lúc chẳng thấy vách núi đâu, nhìn ra cả hai bên lờ mờ sương khói dưới chân thấp thoáng ngọn cây, đoán rằng mình đang chạy dọc sống yên ngựa nối giữa hai đỉnh đồi. Leo dốc miệt mài khoảng tiếng rưỡi đồng hồ thì mới cảm thấy lên đến đỉnh đèo, đường bớt dốc, tiếng máy xe dịu hơn, trời sáng dần, màn sương mù loãng ra, quang cảnh dần hiện rõ hơn. Đèo Pha Đin chấm dứt ở Km366.

Km355 thị trấn Thuận Châu. Km346 ngã rẽ trái đi Quỳnh Nhai 57 km. Đèo Chiềng Pấc Km342 – 339. Đèo Sơn La Km328 – 321, trên đèo hoa trạng nguyên nở đỏ rực bên đường. Thị xã Sơn La ở Km320.

Đèo Sơn La.
Đèo Sơn La.

Xuống khỏi đèo trước khi vào trung tâm thị xã sẽ thấy bên đường có tấm bảng chỉ lối vào di tích nhà tù Sơn La. Theo tấm bảng đó rẽ trái khỏi đường lớn một đoạn ngắn thì đến Bảo tàng Sơn La và di tích nhà tù Sơn La nằm trên một quả đồi nhỏ. Nhà tù đã đổ nát hết, nhưng phía trong vẫn còn cây đào do Tô Hiệu trồng, phần còn nguyên vẹn có lẽ chỉ có những gian xà lim dưới lòng đất.

Nhà tù Sơn La và cây đào Tô Hiệu.

Hôm nay phải đi đường xa nên không đủ thời gian đi dạo quanh trong thị xã, hơn nữa quang cảnh phố xá bề bộn cũng không mấy đem lại cảm hứng cho việc này. So với Lai Châu thì Sơn La sầm uất hơn nhiều vì gần miền xuôi hơn, tuy vậy ở đây nhà cửa cũng lộn xộn và đường phố cũng bụi bặm, có vẻ đang phát triển theo đúng kiểu vô tổ chức của các thành thị lớn. Con đường Trường Chinh dẫn từ trung tâm thị xã đi về phía Hà Nội, đầu đường có quán bún cá Thanh Loan nấu món bún ăn với chả cá khá ngon và lạ so với các món ăn sáng thông thường như phở bún ngan mì gói.

Ra khỏi Sơn La là bắt đầu đoạn đường dài cả trăm cây số được cày xới và bỏ bê một cách hết sức cẩn thận và đồng bộ. Bụi đỏ cả góc trời, không còn con đường nào khác nên đành phải nhắm mắt mà xông pha. Xe bụi người bụi quần áo bụi mũ bụi kính bụi đầu mặt bụi chân tay bụi…

Km309 ngã rẽ phải đi Sông Mã 91 km. Km291 thị trấn Mai Sơn, nghỉ uống cafe, may tìm được một quán nhỏ khuất phía trong, làm một ly cà phê đậm, nghỉ một chút rồi lại lên đường. Ngã ba Cò Nòi, ngã phải xuống dốc đi theo QL6, ngã trái lên dốc đi vào QL37 đi Gia Phù 75 km.

Lẽ ra phía phải về Mộc Châu theo như kế hoạch, nhưng vì thấy con đường phía trái khang trang, trong lòng thì đang mong thoát ra cái địa ngục bụi, vội đoán ngay đây là đường phải đi mà không chú ý kiểm tra cột mốc thành ra lạc vào đường QL37. Nay nghĩ lại cũng là trời xui đất khiến, các ông thầy làm đường đã cẩn thận nhổ sạch cột mốc trên đường QL6, thế nên chạy một đoạn xa quá đỗi đổ một con đèo cực kỳ dài mới ngờ ngợ cái sự lạc đường. Dừng lại hỏi, dân nói đó là đèo Bản Chẹn, mới biết đã lỡ đi quá một đoạn 30 km, cũng may nghe nói đường này về được Sơn Tây.

Đành bỏ dự định đi theo QL6 về Mộc Châu – Mai Châu, thực ra đi QL6 để tắm bụi như vừa rồi thì cũng chẳng còn gì thú vị nữa. Quyết định theo đường QL37 mới này đi qua Vĩnh Phúc về Việt Trì. Đi một đoạn thì đến hồ sông Đà, tiếp tục đi dọc hồ đến đoạn Km36 thì qua cầu Tạ Khoa mới xây bắc ngang mặt hồ.

Nhìn từ cầu Tạ Khoa bắc qua sông Đà.

Đi tiếp một đoạn lại leo đèo đến thị trấn Bắc Yên. Đoạn đường này rất heo hút, dân cư thưa thớt, đường sá khá tốt nhưng việc xây dựng nhiều đoạn vẫn đang dang dở. Có điều khó hiểu, nhớ lại QL37 bắt đầu từ ngã ba Côn Sơn, đi đến Bờ Đậu Đại Từ ở Thái Nguyên đi qua Sơn Dương Tuyên Quang không hiểu tại sao lại xuất hiện ở khu vực này với cột mốc được đánh số như vậy.

Đến ngã ba Gia Phù rẽ trái đi 9 km vào thị trấn Phù Yên trước khi đến Phù Yên phải qua đèo Ba Khổ??? Gia Phù còn cách Hà Nội 185 km. Thị trấn Mường Cơi cách Phù Yên 18 km, trước khi đến Mường Cơi phải lên dốc Bụt. Mường Cơi ở Km21 – QL32B. Thị trấn Ngả Hai nằm ở Km9 – QL32B ở đây lại lác đác thấy cây cọ của vùng trung du.

Đi ngược hết QL32B đến Thu Cúc là ra QL32A ở Km131. Rẽ trái lên đèo Khế. Rẽ phải đi hướng Thanh Sơn. Ngã rẽ phải đi vào vườn quốc gia Xuân Sơn nằm ở Km102. Thanh Sơn ở Km93 – QL32A, trong thị trấn đi thẳng là về Trung Hà, còn rẽ ngã trái đi 17 km về Cổ Tiết.

Đoạn Thu Cúc – Cổ Tiết.

Đến Cổ Tiết thì rẽ phải qua cầu Phong Châu, còn nếu đi thẳng thì về thị xã Phú Thọ. Đi ngược về cầu Phong Châu, qua cầu đi 14 km ra đến QL2 rẽ hướng đông đi 7 km vào trung tâm thành phố Việt Trì. Trung tâm Việt Trì là đường Hùng Vương buổi tối sầm uất ở quanh ngã tư Hùng Vương – Trần Phú.

Ngã rẽ vào đường Sông Thao dẫn ra đê có một hai quán cá bờ sông bán khá ngon nhưng rất đắt. Ngoài ra ăn tối có thể đến quán Nội Hiển ở trên đường Hùng Vương, uống bia hơi khuya cũng quanh quanh ngay đó cách ngã rẽ tư trên chừng 200 m.


Ngày 7
Chủ Nhật, ngày 30 tháng 11 năm 2003
Qua phà Đức Bác đi thăm tháp Bình Sơn rồi về Hà Nội.

Sáng hôm sau đi theo đường Trần Phú đi chừng 2 km ra bờ đê rẽ phải xuống đê qua phà Đức Bác, qua phà theo mặt đê đi ngược dòng sông Lô chừng 7 km là đến bến Then, rẽ phải xuống khỏi đê đi vào chừng nửa cây số sẽ thấy tháp Bình Sơn thuộc địa phận xã Tam Sơn.

Phà Then qua sông Hồng.
Phà Đức Bác còn gọi là phà Then.

Tháp xây thời Lý đầu TK13, xây bằng gạch nung đỏ au còn trong tình trạng khá nguyên vẹn, các chi tiết hoa văn vẫn còn thấy rõ trên thân tháp. Dân địa phương gọi đó là tháp Bút, cạnh đó có cái giếng tròn gọi là giếng Nghiên, nghe nói tháng ba âm hàng năm bóng của đỉnh tháp đổ ngay trên giếng nghiên.

Tháp Bình Sơn là di tích kiến trúc xây gạch cao nhất từ thời Trần còn lại.

Ngôi chùa nhỏ cũng rất cũ kỹ chưa rõ chính xác xây dựng từ năm nào, chỉ biết gia tộc của cụ thủ chùa đã 9 đời nối nghiệp nhau chăm sóc cho ngôi chùa này, tính ra rất có thể ngôi chùa được dựng lại thời Lê, còn ngôi chùa cổ thì có cùng thời với ngôi tháp.

Tam Thế và A Di Đà trên ban thờ Tam Bảo trong chùa Vĩnh Khánh.

Về Hà Nội có thể qua ngay phà Then rồi theo đường QL2 xuôi về lại Việt Trì, cũng có thể ra QL đi về Vĩnh Yên, nhưng gần nhất vẫn là quay lại phà Đức Bác, về bằng lối Việt Trì. Đến Phúc Yên Km17 có ngã rẽ phía phải đi Chèm 15km đây chính là lối đi đền Hạ Lôi, ngã rẽ vào đền nằm ở khoảng Km9.

Đền Hạ Lôi thờ Hai Bà Trưng ở Mê Linh, Vĩnh Phúc.

Ra khỏi đền Hạ Lôi tiếp tục theo hướng cũ, đi đến hết 9 km còn lại thì ra đến cầu Thăng Long, quanh co một lúc thì đến trạm thu phí tìm được đường lên cầu về hướng Hà Nội. Như vậy đường này gần hơn một đoạn khá nhiều thay vì đi thẳng QL2 ra Nội Bài.


KẾT THÚC TOUR

Leave a Reply

Your email address will not be published.